Įkvešni eša yfirgangur - Žurfum viš frussandi fréttamenn?

Fyrir fréttamenn ķ ljósvakamišlum veršur žaš aš teljast mikill kostur aš vera fylginn sér og sżna įkvešni, en žaš er talsveršur munur į žvķ aš vera böšull ķ fréttamannslķki yfir ķ žaš aš vera hnitmišašur og faglegur ķ vinnubrögšum. 

Endurkastiš

Undanfariš hafa sumir fjölmišlamenn fariš į nornaveišar ķ kreppunni sem rišiš hefur yfir.  Helgi Seljan hjį RŚV hefur aš vķsu hegšaš sér mun verr įšur en fékk fyrst nś į dögunum aš heyra žaš eins og sagt er.  Forsętisrįšherra kallaši hann dóna žannig aš allir heyršu žegar Helga hélt sig einan fréttamanna hafa leyfi til aš halda spurningum įfram eftir aš rįšherrann hafši sagt fjölmišlafundi slitiš.  Ķ atgangi funda sem žessa var žetta ekki stór sök en trślega var žetta bara korniš sem fyllti męlinn hjį Geir Haarde, žvķ Helgi hefur lengi iškaš žaš aš koma fram meš ótrślegum fruntaskap ķ vištölum sķnum ķ Kastljósinu og er rödd hans oftar en ekki hlašin tilfinningum vantrausts og fyrirlitningar, rétt eins og hann bśist alltaf viš žvķ versta ķ fari višmęlenda sinna.  Spyrlar eins og Helgi viršast reyna aš koma višmęlendum sķnum śr jafnvęgi meš hraša og innķgripum žannig aš nęr ómögulegt er aš koma einhverju heilsteyptu til skila.  Žjóšin hefur kvartaš yfir žvķ aš žaš vanti gott og hęfileikarķkt fólk į alžingi, en hver vill starfa viš slķkt žegar umręšur um stjórnmįl ķ sjónvarpi nį ekki upp fyrir sandkassastigiš?

Helgi Seljan er ekki sį eini sem hefur veriš kallašur dóni af Geiri Haarde en sķšasta vor fékk annar fréttamašur žann heišur žegar hann kom ómeldašur innķ Stjórnarrįš til Geirs og fór aš spyrja spurninga į tröppunum.   Geir er heldur ekki sį eini stjórnmįlamašur sem hefur gert athugasemdir viš framkomu fréttamanna uppį sķškastiš. 

Ķ vištalsžętti nżlega įmynnti Žorgeršur Katrķn Gunnarsdóttir menntamįlarįšherra žįttastjórnendur og sagši įbyrgš žeirra vęri mikil ķ svona erfišum tķmum.  Hśn kvartaši yfir žvķ aš geta ekki lokiš viš setningar sķnar og ekki aš ósekju.  Žaš er óžolandi fyrir hvern sem er aš vera truflašur ķ sķfellu žegar talaš er fyrir fram alžjóš og fį ekki friš til aš skżra śt sitt mįl sem best mašur mį.  Hvernig er hęgt aš ętlast til aš gęši svara stjórnmįlamanna séu mikiš meira en ķ lįgmarki žegar samtölin lķkjast meira oršaflaumskeppni ķ ętt viš Skaftįrhlaup frekar en vandašri köfun ķ višfangsefniš? 

 

Sśrt silfur 

Egill Helgason reyndi hvaš hann gat til aš svķnbeygja og logsjóša Jón Įsgeir Jóhannesson ķ Silfrinu sķnu sķšastlišinn sunndag.  Hann ętlaši sér svo innilega aš vera Hrói höttur okkar Ķslendinga og fletta ofan af śtrįsarhöfšingjanum.  Ęsingurinn var gķfurlegur.  Įsakanir ķ formi spurninga flęddu śr munni Egils og Jón Įsgeir žurfti aš segja ķtrekaš "Egill, žś veist..." og horfa einbeittur ķ augu hans til žess aš reyna aš róa hann nišur.  Egill viršist elska žaš žegar eitthvaš nišurrif og upplausn er ķ gangi.  Ég man vel žegar hann ól į klofningi innan Frjįlslynda flokksins fyrir tępum 2 įrum sķšan meš žvķ aš etja saman fólki og spį hinu versta.  Žaš hlakkaši ķ honum.  Hann hafši rétt fyrir sér į endanum, en hann lagši sitt į įrarnar til aš svo yrši.  Nś er ég ekki ķ ašstöšu til og hef ekki žekkingu til aš dęma um žaš hvort aš Jón Įsgeir eša ašrir stórfjįrfestar eigi einhverja sérstaka sök į žvķ hvernig komiš er fyrir bönkum og fjįrfestingarfyrirtękjum Ķslendinga, en sś bombardering sem Egill lét hrynja į honum fęrši mann ekki neitt nęr žvķ aš vita sannleika mįlsins.  Jón Įsgeir į a.m.k. vissa viršingu skiliš fyrir aš koma fram ķ fjölmišlum nś tvisvar til aš śtskżra žaš sem aš honum snżr, sem er meira en ašrir stórfjįrfestar hafa gert.  Hvort aš allir eru įnęgšir meš svörin er annaš mįl en hann sżnir žó įbyrgš og svarar fyrir sig.  Spurningar Egils voru ómarkvissar og lżstu ekki žekkingu į mįlum.  Hann talaši um fjįrglęframenn og var fullur af reiši og hefnd.  Skyldi hann hafa tapaš fé į mörkušum?  Spyr sį sem ekki veit.  Lét hann persónulegar ófarir rįša feršinni eša er Egill Helgason bara ekki betur af manni geršur en žetta?  Hvers vegna er RŚV alla landsmanna meš mann ķ vinnu sem spśir móšgunum yfir višmęlendur sķna og hellir sér yfir žį meš offorsi?  Er faglegur metnašur ķ žessari rķkisstofnun aš nįlgast frostmarkiš?

 

Hvernig į aš grilla?

Aušvitaš žarf stundum aš endurtaka spurningarnar žegar višmęlandinn reynir aš forša sér meš žvķ aš snśa śt śr, ég er ekki aš kvarta yfir vel ķgrundašri grillun žegar hśn į viš.  Grillun er hins vegar ekki męld ķ hįvaša eša talhraša heldur innihaldi.  Ętli fréttamašur sér aš upplżsa eitthvaš eša fį fram sannleika er hęgt aš nota alls kyns rökfastar nįlganir og góšur fréttamašur žekkir žegar veriš er aš komast undan įbyrgš meš žvķ aš snśa śtśr eša svara meš allt öšru.  Helgi Seljan veršur ekki įsakašur um aš vilja ekki kafa ofan ķ mįlin en offorsiš er slķkt aš višmęlandinn fer ķ baklįs.  Fréttmašur žarf aš afla sér įkvešinnar viršingar til aš öšlast traust og öfluga višveru sem erfitt er aš hunsa.  Fréttamašur žarf aš sżna sjįlfsöryggi žess sem hefur žekkingu į višfangsefni sķnu og meš fagmennsku lašar fram fagmennsku ķ višmęlanda sķnum.  Helgi hefur sżnt merki framfara undanfariš og žótti vištal hans viš forsetann nżlega vera meš įgętum. 

 

Hvaš er til rįša?

Vissulega žurfum viš aš finna hvar brestirnir uršu og hvar įbyrgš lykilmanna ķ fjįrmįlageiranum lį, en žaš veršur ekki gert meš ęsingi og flumbrugangi.  Žjóšin žarf ekki reiša fréttamenn meš ómarkvissar įrįsir śt ķ loftiš til žess aš gera žetta įfall subbulegra en žaš er.  Žaš er ešlilegt aš fólk reišist vegna įstandsins en žeirri reiši žarf aš finna farveg til uppbyggilegrar rannsóknar, breyttra višskiptahįtta og framfara ķ fjįrmįlastjórnun.  Lķklega žarf aš skipta ķ brśnni sums stašar og takast į viš fólk sem hefur fariš illa meš fé og fjįrfestingar, en žvķ skal ekki gleyma aš hér er um mjög flókiš įstand aš ręša og alhęfingar geta veriš mjög varasamar.  Mikilvęgt er aš byggja upp betra višskiptasišferši og efla įbyrgšatilfinningu žess fólks sem tekur stóru įkvaršanirnar ķ fjįrmįlageiranum.  Hugsunin um "aš taka bara af žvķ aš ég get žaš" hefur sżnt sig aš leišir til hörmunga į endanum.  Žegar frelsi manna til athafna er mikiš, er aušvelt aš misnota žaš og žvķ mišur viršist stór hluti hins kapķtalķska heims hafa gert einmitt žaš, meš kešjuverkandi įhrifum.  Nś tala forystumenn stęrstu išnrķkja heims um aš žaš žurfi aš herša į öllum reglum.  Žaš er ljóst aš skepnuna žarf aš temja.  Nś er bara spurningin; hversu oft žurfum viš aš hrasa į leišinni įšur en viš lęrum aš byggja okkur ekki hallir śr sykri?


« Sķšasta fęrsla | Nęsta fęrsla »

Athugasemdir

1 Smįmynd: Gušbjörn Gušbjörnsson

Frįbęr pistill hjį žér, en ansi langur lķkt og žeir verša oft hjį mér.

Sammįla žér varšandi Helga.

Ég veit ekki meš Egil og Jón Įsgeir. Mér hefši žótt allt ķ lagi aš vera reišur, en Egill var ekki nógu mįlefnalegur og haršskeyttur ķ spurningum sķnum og žaš kom ķ raun ekkert śt śr žessu. Jón Įsgeir var mikiš rólegri og yfirvegašri heldur Egill. Jón Įsgeir er aušvitaš vanur aš eiga viš allskonar fólk og plata fólk upp śr skónum. Menn verša ekki svona "rķkur" - er hann kannski ekkert rķkur lengur - nema aš vera svona.

Ég skil hvaš žś įtt viš meš uppgjöriš. Ég skil hins vegar einnig reiši fólks eins og mķn, sem reynir aš vera meš allt sitt į žurru: vel menntašur, meš įgętis tekjur og er hjį rķkinu, gerir skammtķma- og langtķmaįętlanir, er ķ greišslužjónustu og bśinn aš vera ķ mörg įr, keypti engin hlutabréf, tók ašeins eitt bķlalįn ķ myntkörfu, įtti 60% ķ hśsinu sķnu og hélt aš žaš vęri ķ raun ķ góšum mįlum. 

Ég var meš allt ķ skilum og fķna ķ įgśst og sķšan rķšur žetta į og mašur er bara farinn aš pęla ķ žvķ, hvort mašur hafi žennan vetur af ef veršbólgan fer ķ 20-30%, gengiš heldur įfram aš vera svona eša fellur meira o.s.frv.

Og žetta allt śt af einhverjum 20-30 grįšugum kaupsżslumönnum og mešreišarsveinum žeirra!

Fólk vill uppgjör viš stjórnmįlaflokkinn sinn (ķ mķnu tilfelli Sjįlfstęšisflokkurinn), žingmennina og rįšherra sķna, eftirlitsstofnanir og Sešlabankann og sķšan žarf mašur aš gera upp viš sjįlfan sig, sem er sennilega erfišast!

Gušbjörn Gušbjörnsson, 14.10.2008 kl. 17:57

2 Smįmynd: Ólķna Kjerślf Žorvaršardóttir

Sęll Svanur.

Ég tek undir žessar įbendingar žķnar ķ öllum meginatrišum. Egill missti stjórn į ašstęšunum ķ vištali sķnu viš Jón Įsgeir og um leiš og tilfinningarnar bįru hann ofurliši stöšvašist upplżsingastreymiš. Jón Įsgeir var ekki lengur ķ vištali, heldur  sat hann undir stórskotahrķš žar sem ekki var lengur rśm fyrir rökręšu.

Žetta var afleitt.

Ólķna Kjerślf Žorvaršardóttir, 14.10.2008 kl. 21:49

3 Smįmynd: Svanur Sigurbjörnsson

Sęll Gušbjörn

Jį, žetta er hręšileg óvissa sem žś og margir landsmenn eru ķ nś.  Traustiš er einnig brostiš.  Viš greiddum stimpilgjöld, lįntökugjöld, verštryggingu, vexti og svo uppgreišslugjöld ef aš manni lįnašist aš greiša eitthvaš upp hrašar, žannig aš gróšinn var bankanna.  Svo žegar bśiš er aš klśšra öllu fjįrfestingaręvintżrinu er žaš rķkiš, fólkiš ķ landinu sem žarf aš bera endanlega įbyrgšina.  Ķ uppgjörinu sem žś nefnir žarf aš endurskoša verulega hvernig viš veljum fólk inn į prófkjörslista.  Žaš žarf hęfara og sérstaklega sišsamara fólk ķ stjórnmįl.  Flokksgęšingastarfsemi žarf aš vķkja.  Losa žarf kirkjuleg tök į stjórnmįlum og efla gagnrżna hugsun og įbyrga sjįlfsskošun.  Setja žarf sišareglur rétt eins og żmsar ašrar stéttir hafa.  Flakk stjórnmįlamanna milli flokka gengur ekki.

Sęl Ólina

Takk fyrir innlitiš Vestfjaršahetja.  Jį, žaš mį segja - žetta var afleitt.  Žś ęttir nś aš žekkja vel fréttamennskuna śr žķnum reynsluheimi og žvķ gott aš heyra aš žś sért sammįla.

Svanur Sigurbjörnsson, 14.10.2008 kl. 23:07

4 Smįmynd: Gušrķšur Haraldsdóttir

Ég er alveg sammįla, verst bara aš rólegir og mįlefnalegir fréttamenn eru oft ranglega sakašir um aš vera of vęgir viš višmęlendur sķna og vilja sanna hiš gagnstęša. Held aš žaš sé alla vega oft raunin, žvķ mišur.

Gušrķšur Haraldsdóttir, 15.10.2008 kl. 00:30

5 Smįmynd: Svanur Sigurbjörnsson

Sęl Gušrķšur

Jį žaš er mikil til ķ žvķ hjį žér.  Žvķ mišur fanga žeir oftast athygli fólks sem busla mest.

Svanur Sigurbjörnsson, 15.10.2008 kl. 00:38

6 Smįmynd: Gušnż Anna Arnžórsdóttir

Ég er algerlega sammįla žér, Svanur, žakka žér fyrir žennan pistil. 

Ég hef lengi veriš į leišinni aš gera alvarlegar athugasemdir viš framkomu spyrla ķ Kastljósi og vķšar, žį allra mest og helst viš framkomu Helga Seljans, sem mér finnst gersamlega óverjandi į köflum og afskaplega hvimleiš og lįgplana nęr alltaf.

Egill ķ Silfrinu olli mér gķfurlegum vonbrigšum meš žvķ aš hoppa svo gersamlega śt śr hlutverki sķnu ķ žęttinum sl. sunnudag, verša ófaglegur og missa sjónar į ašalatrišum. Agaleysiš hjį okkur Ķslendingum birtist vķša.

Gušnż Anna Arnžórsdóttir, 15.10.2008 kl. 12:02

7 Smįmynd: Svanur Sigurbjörnsson

Sęl Gušnż Anna

Jį og žaš eru fleiri sammįla okkur.  Ólķna Žorvaršardóttir bloggaši um žetta og ķ Mbl ķ gęr žrišjudag skrifar Ólafur M. Jóhannesson ritstjóri sérstakan dįlk į blašsķšu 27 sem ber heitiš "Fréttatrśšur" og er žar aš tala um ómįlefnalega framkomu Egils.

Jį agaleysiš birtist vķša. 

Svanur Sigurbjörnsson, 15.10.2008 kl. 13:31

8 Smįmynd: Gušbjörn Jónsson

Sęll Svanur! Žakka žér góšan pistil meš skżrum rökfęrslum. Ég tek undir öll megiatriši sem žś nefnir og hef oft undraš mig į žvķ hve lķtill metnašur er hjį stjórnendum žessara fjölmišla, fyrir faglegri žekkingu efnahagsmįla hjį umsjónamönnum vištalsžįtta um žau mįl.

Ég held aš žaš sé rétt sem kemur fram hjį Gušrķši, aš fréttamenn séu aš reyna aš svara óįnęgju vegna lélegra žįtta, meš žvķ aš vera meš meiri hįvaša og yfirgang. Žaš er slęmur misskilningur į žeirri óįnęgju sem lįtin hefur veriš ķ ljós. Hśn snżst, aš mķnu mati, fyrst og fremst um alvarlegan žekkingarskort fjölmišlafólks į flęšileišum efnahagsmįla. Žess vegna skilja žeir išulega ekki žau svör sem lögš eru fram og geta žvķ ekki undiš mįlefniš įfram af žekkingu og fengiš žannig heilstęša mynd, sem menn geta svo veriš sammįla eša ósammįla.

Ķ pistli žķnum nefnir žś spursmįliš um hver įstęša žessa mikla hruns hafi veriš. Hśn er mjög skżr fyrir mér, kannski af žvķ ég žekki mįlin innanfrį, var ķ hagdeild banka.

Höfušįstęšurnar eru einkum tvęr. Annars vegar tóku bankarnir alltof mikiš af erlendum skammtķmalįnum. Meginhluti bankalįna milli landa eru ķ skammtķmalįnum en ekki langtķma afborgunarlįnum. Žetta, įsamt söfnun žeirra į skuldastöšu ķ gegnum svokölluš "Jöklabréf", skapaši žeim gķfurlega mikla greišslubirgši, vegna endurgreišslu žessara skammtķmalįna. Ferliš, hvernig fjįrmögnun žessara greišslna var alltaf fjįrmögnuš meš nżjum og hęrri erlendum lįntökum, var eignatryggš meš stöšugt hękkandi hlutabréfaverši og fleiri įlķka žįttum.

Mikiš af žessu erlenda lįnsfé hafši veriš lįnaš śt til langtķmafjįrfestinga ķ fasteignabyggingum en einnig til kaupa į hlutabréfum, og śtlįnin einungis tryggš meš veši ķ bréfunum sjįlfum. Hlutabréf žessi voru aš meginhluta til ķ fyrirtękjum sem voru einskonar "sżndarveruleiki", žvķ žau voru žaš sem kallaš er "tröppunarleiš" til hękkunar į verši hlutabréfa ašalfyrirtękis samstęšunnar.

Žegar veršmęti hlutabréfa fóru aš falla mikiš į sķšasta įri og byrjun žessa įrs, hętti innstreymi hękkunarferlis eigna, sem sjįlfkrafa varš hindrun bankanna ķ aukningu erlendra lįna. Vegna žessa gįtu žeir ekki fjįrmagnaš žau erlendu lįn sem töpušust vegna žess aš žeir lįnušu žetta fé śt aftur til hlutabréfakaupa, sem į žessum tķma voru oršin veršlķtil eša veršlaus. Žį hófu bankarnir, afar hljóšlega samt, svokölluš "vešköll", žegar žeir kröfšu lįntakendur um önnur veš fyrir lįnum sķnum, en bara hlutabréfin veršlausu.

Žegar žessar žrengingar höfšu gengiš yfir ķ nokkra mįnuši, hófst umręša um svokallaša "lausafjįržurrš" og aš eigendur Jöklabréfa ętlušu ekki aš gefa śt nż bréf ķ staš žeirra sem vęru į gjalddaga. Žar sem bankarnir höfšu tekiš mikiš meira fjįrmagn aš lįni erlendis en žeir įttu fręšilegan möguleika aš endurgreiša viš ešlilegt tekjustreymi, varš algjör stöšvun į lįnalķnum.

Bankar okkar voru ķ töluveršri sérstöšu ķ žessu ferli. Bankar annarra žjóša voru erlendar skuldir sem įkvešiš hlutfall af landsframleišslu, žannig aš žjóšir žeirra gįtu komiš žeim til hjįlpar. Žeir voru ekki stęrri en efnahagur žjóšarinnar. bankarnir okkar voru hins vegar 12 sinnum ÖLL landsframleišsla okkar, žannig aš žjóšin įtti ekki fręšilega möguleika į aš bjarga žeim.

Hver įstęša žessarar hegšunar bankanna er, er ķ ešli sķnu augljós. Spurningin er hins vegar, eins og ķ flestum öšrum löndum, hvers vegna eftirlitskerfi og leikreglur voru svo lélegar sem raun ber vitni. Žaš er framtķšarverkefniš.

Gušbjörn Jónsson, 15.10.2008 kl. 14:56

9 Smįmynd: Marinó G. Njįlsson

Tek heilshugar undir meš žér.  Fréttamašur tapar strax og hann missir jafnvęgiš.  Hann veršur undir um leiš og hann įkvešur svariš og vill ekki heyra neitt annaš.  Og žaš sem meira er, eins og ķ tilfellinum meš JĮJ, aš viš sem erum aš hlusta į missum af tękifęrinu į aš heyra skżringuna/afsökunina/réttlętinguna.  Viš missum af tękifęrinu į aš meta sjįlf svar višmęlandans vegna žess aš spyrillinn var meš fyrirfram mótašar hugmyndir um svariš.  Slķkt er slęm fréttamennska.

Minnir mig raunar į svar sem Sverrir Hermannsson gaf į sķnum tķma, žegar hann var menntamįlarįšherra.  Hann hafši skipaš nefnd til aš fjalla um eitthvaš įlitaefni tengt LĶN.  Fréttamašur śtvarps spurši hann hvenęr vęri aš vęnta žess aš nefndi lyki störfum.  Žį svaraši Sverrir: "Žaš į nś ekki aš taka langan tķma, žar sem nišurstašan er žegar kunn."  Ķ žvķ vištali brįst fréttamašurinn, eins og svo oft gerist, og spurši rįšherrann ekki af žvķ hvaš hann ętti viš heldur lét gott heita.

Marinó G. Njįlsson, 15.10.2008 kl. 15:48

10 Smįmynd: Svanur Sigurbjörnsson

Takk fyrir góš innlegg Gušbjörn Jónsson og Marinó G.

Fróšlegt aš fį žessar śtskżringar Gušbjörn, svona mini-hagfręšikśrs :-)  Sammįla žér um framtķšarverkefniš.

Jį slįandi dęmi Marinó.  Spyrjandi žarf einnig aš leggja vel viš eyru og nżta tękifęri sem gefast ķ svörum.   Žaš tekst sķšur ķ einhverjum ęsingi žó aušvitaš žurfi aš setja sig ķ įkvešnar stellingar og halda góšri einbeitingu.  Žaš er nokkur galli aš fréttamenn okkar eru margir hverjir mjög ungir og skortir reynslu, žekkingu og vištalstękni.  Vonandi haldast einhverjir efnilegir ķ žessu svo meiri žroski nįist meš tķmanum. 

Svanur Sigurbjörnsson, 16.10.2008 kl. 10:04

11 Smįmynd: Margrét St Hafsteinsdóttir

Žaš er allavega ekki rétta ašferšin til aš nį upplżsingum upp śr fólki aš vera meš įrįsir og dónaskap. Miklu betra aš beita góšum sįlfręšiašferšum til aš fį fólk til aš tala   Annars takk fyrir góšan pistil Svanur og bestu kvešjur til žķn

Margrét St Hafsteinsdóttir, 16.10.2008 kl. 21:36

Bęta viš athugasemd

Ekki er lengur hęgt aš skrifa athugasemdir viš fęrsluna, žar sem tķmamörk į athugasemdir eru lišin.

Innskrįning

Ath. Vinsamlegast kveikiš į Javascript til aš hefja innskrįningu.

Hafšu samband